Sakarya’da
Tez Danışmanlığı

Sakarya'da tez hazırlama süreci, hangi enstitüye kayıtlı olduğunuza göre değişen bir yapı izliyor. Sakarya Üniversitesi Mühendislik Fakültesi'nde bir bilgisayar mühendisliği öğrencisi, çoğunlukla yapay zeka, nesnelerin interneti veya siber güvenlik konularında bir model geliştiriyor. Eğitim Fakültesi'nde ise süreç, ölçek uyarlama veya karma yöntem tasarımıyla şekilleniyor.

Danışman beklentileri alana göre farklılaşıyor. SAÜ Eğitim Fakültesi danışmanları ölçek uyarlama sürecinde orijinal yazardan yazılı izin alınmasını, izin sürecinin tez metnine dahil edilmesini bekliyor. İşletme Enstitüsü'nde ise danışmanlar artık neredeyse standart hale gelen yapısal eşitlik modellemesinin doğru uygulanmasını istiyor.

Araştırma aşaması konunun netleştirilmesiyle başlıyor. SAÜ'nün son 5 yılda uluslararası yayın sayısını iki katına çıkarması, danışman beklentilerini de yükseltiyor. Literatür taraması sırasında üniversite kütüphanesi veri tabanlarının yanında, TOSB ve bölge OSB'lerindeki 200'den fazla sanayi işletmesinin verileri mühendislik tezleri için özgün kaynak sağlıyor.

Metodoloji bölümü, mühendislik tezlerinde genellikle bir algoritma tasarımı veya sistem mimarisi şeklinde kuruluyor; performans karşılaştırması literatürdeki benzer çalışmalarla yapılıyor. İşletme ve eğitim tezlerinde ise metodoloji, ölçek seçimi ve örneklem büyüklüğü hesabıyla başlıyor.

Veri toplandıktan sonra analiz aşamasına geçiliyor. Eğitim ve işletme tezlerinde SPSS ile nicel analiz, AMOS ile yapısal eşitlik modellemesi, mühendislik tezlerinde MATLAB veya Python ile simülasyon ve veri analizi kullanılıyor. Analiz tamamlandıktan sonra bulgular literatürle karşılaştırılarak tartışma bölümü yazılıyor. Taslak tamamlandığında Turnitin kontrolü yapılıyor.

Son aşama biçimlendirme ve teslim. Sakarya Üniversitesi'nin beş enstitüsü farklı şablon kullandığı için, hangi enstitüye kayıtlı olduğunuzu netleştirmek teslim öncesi son dakika düzeltmelerini önlüyor. Üniversitenin yönergeyi sık güncellemesi nedeniyle, en güncel format dosyasını yazım başlamadan önce teyit etmek gerekiyor.

Ölçek uyarlaması yapılırken orijinal yazardan izin almayı unutmak, Sakarya'daki eğitim bilimleri öğrencilerinin en sık yaptığı hata. Bu izin olmadan ölçek tez içinde kullanılamıyor; süreç 2-4 hafta sürebildiği için erken başlatılmalı.

İkinci hata, üniversitenin sık güncellenen format yönergesinin eski bir sürümünü kullanmak. SAÜ yönergeyi düzenli aralıklarla güncelliyor; yazıma başlamadan önce güncel dosyayı teyit etmek gerekiyor.

Üçüncü hata, bilgisayar mühendisliği tezlerinde literatür karşılaştırmasını atlamak. Geliştirilen bir modelin veya algoritmanın performansı, mevcut çalışmalarla karşılaştırılmadan sunulursa danışman metodolojiyi eksik buluyor.

Dördüncü hata, danışmanın onay stilini önceden sormamak. Bazı danışmanlar araştırma deseni bölümünü ayrı bir sunumla onaylatmak istiyor; bu beklenti bilinmeden yazıma başlanırsa büyük bir revizyona girilebiliyor.

Beşinci hata, etik kurul başvurusunu geciktirmek. Fen Bilimleri Enstitüsü toplantıları aylık yapılıyor; anket veya deney içeren tezler için başvuruyu en az 6 hafta önceden yapmamak tüm tez takvimini geciktirebiliyor.

Son olarak, kaynakçayı sona bırakmak. Yazım sürecinde her alıntının kaynağını anında not almayan öğrenciler, tez bitince hangi cümlenin hangi kaynağa ait olduğunu hatırlamakta zorlanıyor.